नेपाली साहित्यको अनुशीलन गर्नेका लागि घटराजभटट्राई नौलो नाम होइनन् । काव्यकृति तथा समालोचनाका कृतिहरु थुप्रै छन् । उनका कृतिहरुमा नियात्रा पनि भएको कुरा त्यत्ति चर्चाको विषय बनेको छन । ‘डोल्पाको छोटी’ (वि.सं. २०३९) पछि अर्को नियात्रा कृति हो– गोसाइँकुण्ड (वि.सं. २०४६) । उनको समालोचनात्मक लेखनभन्दा फरक छन्– नियात्रा लेखन । जेठ १२ (वि.सं.२०४५) को विहान…
Author: बसन्त महर्जन
उकालो लामपातेको, कुरा बाहुनडाँडाको
‘‘हेर्दा बाहुनडाँडालाई जोन उडले धेरै दिएजस्तो देखिन्छ तर धेरै पाउने त जोन उड आफै पो हो त ।’’
रुरुदेखि रानीघाटसम्म
केही अगाडि बढेपछि चौडाबाटो आइपुग्यो । तानसेनबाट बनाउँदै ल्याएको मोटर बाटो रहेछ । त्यही बाटो हुँदै झरेर रानीमहलको प्राङ्गनमा पुगें ।
सोलुको चमक
सोलुखुम्बुको स्याङ्बोचे एअरपोर्टबाट उडेको हेलिकप्टर केही मिनेट भित्रै थामेको पावरहाउस अगाडिको हेलिप्याडमा रोकिन पुग्यो । खादा लिएर बसिरहेका स्थानीयहरूबाट स्वागत पायौं । एउटा कुरा, खादा ओढेको मेरो पहिलो अनुभव त्यही हो । सोलुखुम्बुको चिसो चिसो वातावरणमा तातो तातो चिया खाइयो । विद्युतको पावर हाउस हेरियो । सँगै एउटा गुम्बा थियो, त्यहाँ त्यस्तै एक घन्टाजति बिताएर…
रुरुमा रुमल्लिँदै
रुरु पुग्न रिडी बजार भएर मात्रै पुग्नु पर्छ भन्ने होइन रहेछ । हामी गुडेकै बाटोबाट फाटेर निस्केको एउटा अर्को बाटो मन्दिरसम्मै पुग्दो रहेछ । यही बाटो भएर ओर्लेको एउटा ठूलो बस नदी किनारमा आएर रुक्छ र मान्छेहरु फुत्तफुत्त भित्रबाट निस्कन थाल्छन् । तीमध्ये केही वरिपरि तहलिन थाल्छन् त कोही बसको छटमा चढ्न । छटबाट केही…
ल्हासापाको महामञ्जुश्री गुफा
बौद्धहरू बौद्ध स्थललाई अत्यन्तै गौरव र मान राखेर तीर्थस्थलका रूपमा विकास गरी तीर्थ यात्रा गर्दछन् । यस्ता तीर्थहरू गौतम बुद्धसँग मात्रै सम्बन्धित हुनुपर्दछ भन्ने छैन । विभिन्न बोधिसत्व एवं प्रमुखतम् बौद्ध भिक्षुहरूसँग सम्बन्धित ठाउँलाई पनि उत्तिकै महत्व दिने गर्दछन् । यसरी नै आफ्नो गुरु वा गुरु परम्परासँग सम्बन्धित ठाउँलाई पनि तीर्थ नै मानी भ्रमण गर्दछन्…
पाेखरा
प्राकृतिक सुन्दरताका लागि प्रख्यात पर्यटकीय गन्तव्यहरुमा पोखरा पनि एक हो । कास्की जिल्लामा पर्ने यस तालैतालको उपत्यकावा सुन्दरताको खानी त हो नै, साथसार्थ पर्यटकहरु यसलाई मुकाम बनाई अन्य पर्यटकीय गन्तव्यहरुमा आउजाउस पनि गर्दछन् ।
छिन्नमस्ता मन्दिर
छिन्नमस्ता मन्दिर सप्तरी जिल्लाका प्रसिद्धतम धार्मिक स्थलहरूमध्ये एक हाे । यहाँ नेपालीहरू मात्रै नभएर भारतीय हिन्दूहरूसमेत भारी मात्रामा दर्शन गर्न अाउने गर्दछन् । पारिवारिक तथा व्यावसायिक समस्या समाधान भए यस्ताे चढाउँछु वा त्यस्ताे चढाउँछु भनेर यहाँ भाकल गर्ने गरिएकाे हुन्छ र अाफ्नाे मन्नत पूरा भएकाे भन्दै भक्तहरू यहाँ बली चढाउने तथा पूजा गर्ने उद्देश्यले यहाँ…
रामग्राम
बौद्ध इतिहासमा रामग्राम स्तूपको अत्यन्तै ठुलोे महत्व रहेको छ । ई.पू. ४८३ मा कुशिनगरमा गौतम बुद्धको महापरिनिर्वाणपछि दाहसंस्कार गरी निस्केको अस्थिधातुलार्ई विभिन्न आठ राज्यले बाँडेर लिएका थिए र त्यसलार्ई आआफ्नो ठाउँमा स्तूप निर्माण गरेको थियो । बुद्धको अस्थि धातु पाउने आठ राज्यमध्ये एक कोलीय राज्य पनि थियो । कोलीयहरूले सो अस्थिधातु राखी बनाएको स्तूप नै…
नमोबुद्धमा महासत्व राजकुमारको देहदान
गौतम बुद्धको अघिल्लो एक जन्म महासत्व राजकुमारका रुपमा भएको र जंगलमा भोकाएकी एउटी बघिनीलाई आफ्नै देह दान गरेको जातक कथा प्रसिद्ध छ । देहदान गरेको सो स्थल वर्तमान ‘नमो बुद्ध’ हो भन्ने मान्यता नेपालीहरुको छ । यो ठाउँ काभ्रे जिल्लाको धुलिखेल नगरमा अवस्थित छ । यही विश्वास वा मान्यतामा ‘नमोबुद्ध’ अहिले बौद्ध तीर्थस्थलका साथै पर्यटकीय…









